Oudste Charter

Topstuk Oudste Charter

De oudste charter uit onze collectie. Een akte uit ca. 1212 waarin bepaalde inkomsten voor de kerk van Zwolle worden geregeld door de bisschop van Utrecht, enige kapittels aldaar en de proost van Deventer. Deze charter is afkomstig uit de verzameling pastoor Hogeman, een amateurhistoricus uit de 19e eeuw.

Akte op perkament
Een charter bestaat uit een stuk perkament waarop een akte geschreven is, omdat een akte een rechtsgeldig bewijs is werden deze vroeger voorzien van een zegel om vervalsing tegen te gaan.

Perkament werd gebruikt omdat het stevig is en een lange levensduur heeft, het is gemaakt van in een kalkbad geweekte dierenhuid die vervolgens gespoeld, opgespannen en nabewerkt is. Vaak is perkament gebruikt voor het samenbinden van boeken en vanwege de lange levensduur is perkament ook vaak hergebruikt. Zo hangt er in ons archief een charter die vermoedelijk is gebruikt voor het luchtdicht afsluiten van een weckpot.

Zegel
De meeste zegels zijn gemaakt van bijenwas, waaraan hars en een kleurstof is toegevoegd. Door verwarming wordt de was vloeibaar gemaakt zodat men met behulp van een speciaal ontworpen zegelstempel de charter kan verzegelen. De waszegels zijn meestal aan de akte bevestigd door middel van een zijden koord of perkamenten strip. Omstreeks 1800 was het niet langer in de mode om akten te zegelen en werd er steeds meer gebruik gemaakt van de nog altijd ‘gehanteerde’ handtekening.

Onze collectie
In de depots hangen zo’n 6000 charters afkomstig uit het voormalige Rijksarchief Overijssel, deze zijn in een bad geweest (om ze makkelijk uitvouwbaar te maken), gefotografeerd en vervolgens ingekapseld. Daarnaast zijn er nog ca. 4500 charters afkomstig uit het voormalige gemeentearchief Zwolle, deze zijn op zuurvrij karton opgezet en worden liggend geborgen.