De bijdrage van Historisch Centrum Overijssel bestond uit historisch beeldmateriaal, of uit door informatie en advies bij het maken van de films. Op grond van deze bijdragen heeft het HCO een vertonings-recht gekregen voor deze films.
De data en onderwerpen van de films zijn:
4 t/m 14 november 2008 ; 69 minuten.
Johan Huizinga schrijft in 1934 zijn beschouwing over Nederland onder de titel Nederland’s Geestesmerk. De aanleiding is een Studentenconferentie te Zeist op 9 mei 1934 over Volkseenheid. Zeventig jaar later haalt Jan Blokker deze lezing aan bij zijn laudatio ter gelegenheid van de uitreiking van De Gouden Ganzeveer 2003, en vraagt hij zich af of, en in hoeverre Nederland’s Geestesmerk is veranderd.
Aan de hand van bestaande archieffilms uit de jaren ’30 en in de loop van 2004 gefilmde gebeurtenissen vragen de maker, René Seegers, en Jan Blokker zich in een begeleidend commentaar af, wat er heden ten dage nog geldig is van Huizinga's omschrijving van de Nederlandse volksaard.
Ten tijde van een economische crisis en aan de vooravond van een Wereldoorlog roemde Huizinga de kenmerken van de Nederlandse volksaard, die hij samenvattend als ‘burgerlijk’ omschreef, in de positieve zin van het woord. Als gemeenschappelijke eigenschappen zag hij:
- soberheid,
- een hoge mate van ontzag voor het recht en de mening van anderen,
- afkeer van politiek extremisme,
- geringe vatbaarheid voor illusie en retoriek,
- geen neiging tot nationale zelfverheerlijking of zelfverheffing,
- erkenning van de waarde van het vreemde,
- kortom zelfcontrole en bedachtzaamheid – de aard van de weltevreden burger.
Ook vandaag de dag beschrijven wij onze volksaard nog steeds als nuchter, bescheiden, wars van eigendunk en tolerant. Maar kunnen we dat zelfbeeld overeind houden in een proces van eenwording binnen Europa, en zijn de nieuwe Nederlanders van allochtone afkomst bereid zich aan dit beeld te conformeren ?
Meer informatie is te vinden bij de VPRO.
17 t/m 28 november 2008 ; 65 minuten.
In de jaren zestig had Enschede een uitgebreid club- en buurthuiscicrcuit waar verschillende bandjes konden rouleren. In het pre-discotheek-tijdperk waren deze avonden behoorlijk populair bij het jonge uitgaanspubliek, vooral afkomstig uit de werkende klasse.
Enschede hoorde decennialang tot de belangrijkste industriesteden van Nederland. Het was sappelen om met een karig inkomen nog enig vertier te beleven. De vorige generatie beleefde voor de oorlog de swing in danssalons zoals het bekende café-restaurant ‘Avion’. Daar ontmoetten velen hun toekomstige huwelijkspartners. De latere beatavonden in de club- en buurthuizen waar de coverbands optraden, vervulden een vergelijkbare rol.
In de documentaire worden muzikanten en betrokkenen van toen gevolgd, voorafgaande aan de Textielbeatreünie van 2005. Vaak met typische Twentse humor worden herinneringen aan vroeger opgehaald, waarmee een uniek beeld wordt geschetst van de Textielbeat in Enschede en omstreken in de jaren zestig.
1 t/m 12 december 2008 ; 72 minuten.
In 2007 was het 10 jaar geleden dat Bert Haanstra (1916-1997) overleed, iets wat op vele plekken in land werd herdacht. Rolf Orthel maakte in opdracht van het Nederlands Film Festival een retrospectief over de man die als geen ander de Hollandse eenvoud op film kon vastleggen: Over Haanstra.
Orthel smeedde fragmenten uit Haanstra’s oeuvre aan elkaar met archiefmateriaal en hedendaagse illustrerende beelden.
We leren Haanstra voornamelijk kennen door de woorden van zijn zoons Rimko en Jurre. Zij vertellen hoe hun vader er altijd voor hen was: ‘Als je in de problemen zat, dan luisterde hij naar je en had hij je met een paar oneliners zo weer op de rails.’ Regisseur Louis van Gasteren looft Haanstra om zijn collegialiteit.
Orthel – naar eigen zeggen een man van cadeautjes – beloont na afloop zijn cameraman Peter Brugman en zijn editor Jan Wouter van Reijen, die het ritme van de film grotendeels bepaalden. Orthel benadrukt dat de documentaire bewust traag van opzet is. 'Deze rust hebben we nodig om het werk van Haanstra echt te zien, of zoals filmmaker Kees Hin het in de documentaire verwoordt: ‘De knop in de montagetafel was zijn hartslag.’'En met datzelfde ritme in Over Haanstra zullen de man en zijn werk nog generaties lang blijven bestaan.
Meer informatie is te vinden op: www.filmfestival.nl
15 dec. 2008 t/m 2 jan. 2009 ; 53 minuten.
Machtig torent de Grote Kerk van Staphorst uit over de diek, de hoofdader van het dorp. De kerk is leeg. Want in Staphorst is het is ondenkbaar dat een volle kerk gefilmd kan worden. Op zondag middag loopt een stoet naar de kerk, hier en daar nog in klederdracht. Als de de deur gesloten wordt om nieuwsgierige toeristen te weren, bestijgt Ds. Tj. de Jong de kansel, na God’s zegen van de dienstdoende ouderling. Maar dit alles is aan het oog onttrokken. We beleven het mee via een geluidsopname.
Staphorst is als een ui waarvan je langzaam de schillen afpelt om tot de kern te komen. Wanneer men daar eindelijk toe door dringt, wordt duidelijk dat in het dorp een spanningsveld bestaat tussen traditie en kerk enerzijds en democratisch bestuur en vrije keus van het individu anderszijds.
Door het politieke krachtenspel in het dorp te tonen, naast de gebeurtenissen binnen een familie onstaat een gelaagd portret van het tegenwoordige Staphorst.
De spanning tussen bestuur en religie wordt tastbaar tijdens we de raadsvergaderingen over het plaatselijk in te stellen vloekverbod en de horeca sluitingstijden voor de heilige zondag. Een aantal mensen staat in deze discussie centraal. Ds. De Jong speelt een belangrijke rol als predikant maar ook als hoofd van de lokale SGP.
Daartussen weven zich de gebeurtenissen binnen de familie Kok. Leden van deze familie zien zich geconfronteerd met een verscheidenheid aan religieuze en morele dilemma´s. De overstap van de Oud Gereformeerde Kerk naar de Hersteld Hervormde Kerk is daarvan wel één van de opmerkelijkste. Gebeurtenissen binnen het gezin tonen ons hoe men in Staphorst om gaat met universele thema´s zoals poilitieke voorkeur, huwelijk, ziekte en dood.
Een documentaire van Emile van Rouveroy van Nieuwaal en Maarten van Rouveroy van Nieuwaal.
Meer informatie is te vinden op www.staphorstintegenlicht.nl.